Context

Systemisch Werk en Opstellingen is een methode en een zienswijze om te kunnen waarnemen welke intrinsieke bewegingen mensen in beweging zet en laat functioneren. Deze activiteiten volgen bepaalde 'wetmatigheden' die te vergelijken zijn met 'chemische' verbindingen en reacties. Bepaalde stoffen gaan goed samen en bepaalde stoffen niet. Waarom dat zo is, is niet alleen gebaseerd op de eigenschap van een bepaalde stof maar ook de uitwerking, de reactie, die het tot gevolg heeft in relatie met de andere stof.

Systemisch als woord is in zekere zin een gebruikstitel geworden dat in de Contextuele en de Sociale Systeemtheoretische school haar oorsprong vindt. Het kijkt met name naar de effecten van relaties bij mensen en onderscheidt daarvoor vier uitgangsprincipes, Namelijk die van:

  • Feitelijke (gebeurtenissen)
  • Psychologische (innerlijke/gevoelsniveau)
  • Transactie (gedragsniveau)
  • Relationele ethiek (gewetensniveau's)

De hierboven genoemde Contextuele School richtte zich met name op de loyaliteitsoverdracht van individuen in een samenlevingsverband. Het systemisch werk (Hellinger e.a.) echter, gaat hierin nog een stapje in verder door te kijken naar de  dynamica van bindingen die verder reiken dan rationele verbindingen die mensen over het algemeen aangaan. Het kijkt dus ook naar residuwaarden van gedrag en innerlijk belevingen. Het heeft hierdoor onder andere ontdekt, dat het nogal nauw luistert naar bepaalde structuren zoals:

  • Binding (de aard van de relaties en communicatieve eigenschappen)
  • Orderning (de hiërarchie en historische volgorde)
  • Balans (evenwicht in de transacties door middel van geven en ontvangen)

Wat op het eerste oog iets abstracts is, heeft toch gevolgen op ons dagelijks functioneren en dus ook op organisaties en samenlevingen.

Hilbrand Westra